Page 30 - 21908
P. 30
ร่างรายงาน องค์กรอิสระกับการสร้างประชาธิปไตยที่ตรวจสอบได้: ศึกษากรณีคณะกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ 2-14
ส าหรับคุณสมบัติและลักษณะต้องห้ามของกรรมการฯ พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ
ได้บัญญัติไว้ในมาตรา 9 ประกอบด้วยคุณสมบัติจ านวน 5 ข้อ และมาตรา 10 ประกอบด้วยลักษณะต้องห้าม
จ านวน 25 ข้อ
(3.2) การได้มาซึ่งกรรมการสิทธิมนุษยชนแห่งชาติ
(3.2.1) การสรรหา
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ มาตรา 11 ได้ก าหนดให้มีคณะกรรมการ
สรรหา ผู้สมควรได้รับการแต่งตั้งเป็นกรรมการฯ ไว้ จ านวน 11 คน ประกอบด้วยผู้แทนจากภาคส่วนต่างๆ
ได้แก่ ประธานศาลฎีกา ประธานศาลปกครองสูงสุด ประธานสภาผู้แทนราษฎร ผู้น าฝ่ายค้านในสภา
ผู้แทนราษฎร ผู้แทนองค์กรเอกชนด้านสิทธิมนุษยชน (จ านวน 3 คน) ผู้แทนสภาทนายความ ผู้แทนสภาวิชาชีพ
ทางการแพทย์และสาธารณสุข ผู้แทนสภาวิชาชีพสื่อมวลชน และอาจารย์ประจ าหรือผู้เคยเป็นอาจารย์ประจ า
ในสถาบันอุดมศึกษา
ในส่วนของกระบวนการและขั้นตอนการสรรหาผู้สมควรได้รับการแต่งตั้งเป็น
กรรมการฯ นั้น พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ ได้บัญญัติไว้ในมาตรา 13 โดยผู้ซึ่งจะได้รับการสรรหา
ต้องได้รับคะแนนเสียงถึง 2 ใน 3 ของจ านวนคณะกรรมการสรรหาทั้งหมดเท่าที่มีอยู่ จากนั้น คณะกรรมการ
สรรหาจะส่งรายชื่อผู้ที่ได้รับการสรรหาไปยังวุฒิสภาเพื่อให้ความเห็นชอบ
(3.2.2) การให้ความเห็นชอบโดยวุฒิสภา
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ มาตรา 14 ก าหนดให้ผู้ได้รับการสรรหาเพื่อ
แต่งตั้งให้ด ารงต าแหน่งกรรมการ ต้องได้รับความเห็นชอบจากวุฒิสภาด้วยคะแนนเสียงไม่น้อยกว่าครึ่งหนึ่งของ
จ านวนสมาชิกวุฒิสภาทั้งหมดเท่าที่มีอยู่
(3.2.3) การแต่งตั้ง
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ มาตรา 14 วรรคท้าย ก าหนดให้ประธาน
วุฒิสภา น าความกราบบังคมทูลเพื่อทรงแต่งตั้งประธานกรรมการและกรรมการ และเป็นผู้ลงนามรับสนอง
พระบรมราชโองการ
(3.3) วาระและการพ้นจากต าแหน่ง
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ มาตรา 19 ได้บัญญัติให้กรรมการฯ มีวาระการด ารง
ต าแหน่ง 7 ปี นับแต่วันที่พระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้ง และด ารงต าแหน่งได้เพียงวาระเดียว ส่วนการพ้นจาก
ต าแหน่งของกรรมการฯ นอกจากการพ้นต าแหน่งตามวาระแล้ว มาตรา 20 ยังได้บัญญัติให้กรรมการฯ พ้นจาก
ต าแหน่งเมื่อ 1) ตาย 2) ลาออก 3) ขาดคุณสมบัติหรือมีลักษณะต้องห้าม 4) พ้นจากต าแหน่งตามมาตรา 40
กล่าวคือ จัดท ารายงานผลการประเมินสถานการณ์ด้านสิทธิมนุษยชนของประเทศไม่แล้วเสร็จภายในระยะเวลา
ที่กฎหมายก าหนด
(3.4) การหลีกเลี่ยงกรณีผลประโยชน์ทับซ้อน
พระราชบัญญัติประกอบรัฐธรรมนูญฯ มาตรา 24 ได้ก าหนดให้ในระหว่างการด ารงต าแหน่ง
กรรมการต้องไม่รับเงิน ทรัพย์สิน หรือประโยชน์อื่นใด จาก

