Page 80 - kpi19842

“กระบวนการเป็นผู้น าแบบทางการและการมีส่วนร่วมทางการเมืองท้องถิ่นของกลุ่มชาติพันธุ์ชาวไทยภูเขา กรณีศึกษากลุ่มชาติพันธุ์
ชาวไทยภูเขา อ าเภอคลองลาน จังหวัดก าแพงเพชร” โดย โอกามา จ่าแกะ ผศ.ณัฏฐวุฒิ ทรัพย์อุปถัมภ์ ชลกานดาร์ นาคทิม

ส่วนงานศิลปหัตถกรรมเป็นงานที่ท าด้วยมือของชาวบ้าน ที่ได้สั่งสมไว้ซึ่งภูมิปัญญาของ
บรรพบุรุษและได้มีการสืบทอดต่อกันมาอย่างยาวนาน นับว่าเป็นงานศิลปที่มีความละเอียดอ่อน ประณีต

งดงาม มีความคิดสร้างสรรค์ บ่งบอกภูมิปัญญาของคนท้องถิ่น รายได้ส่วนหนึ่งซึ่งชาวบ้านก็ใช้เวลาว่างใน

การประกอบอาชีพ มาท างานหัตถกรรม งานฝีมือเพื่อเป็นรายได้เสริม บ้างก็ยึดเป็นอาชีพเลี้ยงครอบครัว
ได้แก่ ผลิตภัณฑ์ทอผ้ามัดหมี่ ไหม ฝ้ายทอ ผ้าตีนจก ของชุมชนในหลายอ าเภอ เช่น อ าเภอลานกระบือ

อ าเภอคลองขลุง อ าเภอไทรงาม อ าเภอคลองลาน นอกจากนี้ยังมีหัตกรรมการเป่าแก้ว ที่อ าเภอทรายทอง
วัฒนาและผลิตภัณฑ์ที่ท าจากแป้งปั้นเป็นรูปร่างต่างๆ ที่อ าเภอเมืองก าแพงเพชร และเครื่องเงินชาวเขา

ที่อ าเภอคลองลาน นอกจากนี้สิ่งที่เป็นงานหัตถกรรมที่ขึ้นชื่อของจังหวัด ได้แก่ ผลิตภัณฑ์หินอ่อนพราน

กระต่าย ทั้งนี้จังหวัดก าแพงเพชรถือเป็นแหล่งภูเขาหินปูนที่มีหินอ่อนชั้นดี มีเนื้อหนา สีขาว และสีเทา
เฉดต่างๆ นิยมน ามาท าเป็นเครื่องใช้ เช่น แจกัน โต๊ะ เก้าอี้ เครื่องประดับต่างๆ

สืบเนื่องจากประวัติศาสตร์อันยาวนานของจังหวัดก าแพงเพชร ท าให้ขนบธรรมเนียมประเพณี
อันเก่าแก่บางอย่างได้สูญหายไป แต่บางอย่างยังคงอยู่ถึงทุกวันนี้ ส่วนใหญ่เป็นประเพณีเกี่ยวกับศาสนา

เช่น ตรุษไทย วันเข้าพรรษา การทอดผ้าป่าแถว และลอยกระทง เทศกาลนบพระ-เล่นเพลง งานนี้จัดขึ้น
ในวันมาฆบูชาหรือวันเพ็ญเดือนสาม ซึ่งตามหลักฐานในศิลาจารึกเมืองพระชุมหรือเมืองนครชุมได้มีการ

กล่าวถึงขบวนแห่ที่จัดขึ้นเพื่อไปนบพระในแผ่นดินพระเจ้าลิไทย เมื่อครั้งกรุงสุโขทัยเป็นราชธานี

ช่วงเดียวกันนี้จะมีงานประเพณีไหว้พระบรมธาตุ ซึ่งเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมืองก าแพงเพชรด้วย
ส่วนงานประเพณีอันลือชื่อของจังหวัดก าแพงเพชรในสมัยปัจจุบัน ได้แก่ งานวันสารทไทยกล้วยไข่เมือง

ก าแพง ซึ่งจัดในช่วงวันสารทไทย ขึ้น 15 ค่ า และแรม 15 ค่ า เดือนสิบของทุกปี งานมหกรรมอาหาร
พื้นบ้าน เทศกาลกินก๋วยเตี๋ยว เที่ยวเมืองก าแพงเพชร จัดขึ้นราวต้นเดือนธันวาคมของทุกปี งานสังเวย

เจ้าพ่อหลักเมืองจัดขึ้นช่วงเทศกาลสงกรานต์ เป็นต้น ก าแพงเพชรยังมีวัฒนธรรมด้านต่างๆ ที่เป็นที่รู้จัก

เช่น ต านานโบราณเรื่องท้าวแสนปม ต านานบึงสาป และวรรณกรรมที่สะท้อนภาพก าแพงเพชรอย่าง
เด่นชัดและยิ่งใหญ่ เรื่อง ทุ่งมหาราช ของมาลัย ชูพินิจ นักประพันธ์ชาวก าแพงเพชร และจดหมายเหตุเรื่อง

การเสด็จประพาสต้นครั้งที่ 2 พระราชนิพนธ์ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5
ซึ่งทั้งต านานและวรรณกรรมเหล่านี้ ล้วนย้อนภาพชีวิตอันมีคุณค่าของก าแพงเพชรในอดีตเป็นอย่างดี

นอกจากนี้ ยังมีศิลปวัฒนธรรมชาวเขาชาติพันธุ์ที่ได้ปรากฏไว้บ้างตามถิ่นที่อยู่ของแต่ละ
ชาติพันธุ์แต่ละชนเผ่า ซึ่งเป็นการน าเอาองค์ความรู้และภูมิปัญญาของแต่ละชาติพันธุ์ของตนเองที่มีมา

แต่เดิม ก่อนที่จะอพยพเข้ามาอยู่ในพื้นที่จังหวัดก าแพงเพชร อาทิ วัฒนธรรมการแต่งกายที่แต่ละชนเผ่า

จะมีลักษณะเป็นของตนเอง วัฒนธรรมผีบรรพบุรุษ (การไหว้ตรุษจีน สาทรจีน ตามประเพณีชาวจีน)
โดยจะมีการจัดให้ไหว้บรรพบุรุษของแต่ละชนเผ่าในวันปีใหม่ของชาวเขา ซึ่งจะไม่นับเหมือนกับปฏิทิน

สากล และวัฒนธรรมเกี่ยวกับการตาย การไหว้ตรุษจีน เป็นต้น

79